Geçmişte yaşamış nüfusu belirlemeye yönelik çalışmalara demografi adını vermekteyiz. Ne yazık ki bu sayıyı kesin olarak doğrulamanın bir yolu yoktur; çünkü modern insanlık tarihinin %99’undan fazlasına dair kaydımız bulunmamaktadır. Lakin popülasyon genetiğine ve demografik verilere dayalı bazı hesaplamalar, tarihte geriye doğru gittikçe Dünya nüfusunun yaklaşık olarak nasıl değişeceğine dair öngörülerde bulunmamızı sağlamaktadır. 

Daha 11 yıl önce 7 milyara yeni ulaşmıştık. Bu sayıya ulaştığımız zaman Türk Havayolları çok güzel bir paylaşım yapmıştı Twitter’dan.

“Dünyada 7 milyar insan var.” diyordu orada. “Her insanla bir saniye tanışsanız, herkesle tanışmanız 200 yıl sürer!”

Demografi uzmanları insanlık tarihini 200.000 yıl öncesine kadar götürüyor. Modern homo sapienslerin yeryüzünde dolaştığı bu süre boyunca 109 milyar kişi yaşadı ve öldü. Konuştuğumuz diller, pişirdiğimiz yemekler, keyif aldığımız müzikler, kullandığımız araçlar… Tüm bildiklerimizi onlardan öğrendik. Bugün hayatta olan 8 milyarı da kattığımızda toplam 117 milyar yaşamdan söz ediyoruz. 

Dünya’da Bugüne Kadar 117 Milyar İnsan Yaşadı.

Bunu görselleştirmek için de bir kum saati kullanalım. Zamanı değil, gelip geçen insanları ölçen bir kum saati. 

Buradaki her kum tanesi 10 milyon insanı temsil ediyor: her yıl 140 milyon bebek doğuyor. Yani kum saatine 14 tane kum ekliyoruz. Her yıl 60 milyon insan ölüyor; bu da, 6 tanenin kum saatinden geçtiği ve geçmişte ölen pek çok sayıda insana eklendiği anlamına gelir. Biz şu anda buralarda bir yerdeyiz.

Alt tarafta bugüne kadar yaşayıp ölmüş 109 milyar insanı temsil eden 10900 kum tanesi var. Bunların da yaklaşık yarısı milattan sonra yani son 2000 yılda yaşayıp öldü. Milattan önce 399 yılında ölüme mahkum edilen Sokrates şuralarda bir yerlerde yatıyor. Kum saatinin alt taraflarındaki kişilerin yarısı çocuk. Çünkü modern zamanlardan önce doğan çocukların yarısı hayatını çok küçük yaşta kaybediyordu. Tarım ve hayvancılık yapmaya başlamadan önce sadece 9 milyar insan yaşayıp öldü. 

Günümüzde Dünya’da en az 8 milyar insan yaşamaktadır ve bu sayı her gün daha da artmaktadır. Gelecekte kaç kişi doğacak? Bilmiyoruz. Ama bildiğimiz bir şey var: Gelecek çok uzun sürecek, evren trilyonlarca yıl var olacak. Bu gerçeği, önümüzdeki o uçsuz bucaksız gelecekte kaç tane insan olabileceğine dair bir fikir edinmek için kullanabiliriz.

Kaynakça: Prb, Visualcapitalist, Nicic

The post Dünyada Bugüne Kadar Yaşamış Toplam İnsan Sayısı Kaç Kişidir? appeared first on Halil Durmus.

Plüton’un 1930 ‘da keşfedilmesinden bu yana Güneş sistemimizin dokuz gezegenini öğrenerek büyüdük. Ancak, 1990 ‘ların sonlarında astronomların Plüton’un bir gezegen olup olmadığını tartışmaya başlamasıyla her şey değişti.
Uluslararası Astronomi Birliği, 2006 yılında Plüton’a “cüce gezegen demeye karar verdi ve Güneş sistemimizdeki “gerçek gezegenlerin” sayısını sekize indirdi. Tüm bu tartışmalarla birlikte, gökbilimciler şimdi Güneş sistemimizdeki başka bir gezegeni araştırıyorlar, gerçek bir dokuzuncu gezegen.

Merkür

Güneşe en yakın olan Merkür, Ay’dan sadece biraz daha büyük. Gündüz Güneş’e dönük tarafı 450 Santigrat’a kadar ulaşabilir ancak gece tarafında sıcaklıklar donma derecesinin altında yüzlerce dereceye düşer. Ayın yanı sıra, Merkür gökyüzünde ışıldayan en parlak beş gezegenden birisidir. Bunun farkına Romalılar varmıştır. Merkür, Güneşi 50 km / s hızla yörüngesine sokar. Bu yüzden Romalılar en hızlı tanrıları olan Merkür’ü, seyahat ve ticaret tanrısı olarak adlandırdılar. Bu, tanrıların elçisi olan antik Yunan tanrısı Hermes’in Roma karşılığıdır.

Venüs

Güneş Sistemi’nde Dünya ile Merkür arasında yer alan Venüs, gökyüzünde parlayan bir mücevher gibi göründüğü için adını Aşk ve Güzellik Koruyucusu Tanrısı Venüs’ten almıştır. Venüs bir Roma Tanrıçası’dır ve Yunan Mitolojisi’ndeki karşılığı Afrodit’tir. Babil mitolojisindeki karşılığı ise İştar’dır.

İkinci gezegen olan Venüs Merkür’den daha sıcaktır. Atmosferi toksik yani zehirlidir. Yüzeydeki baskı sizi ezer ve öldürür. Büyüklüğü ve yapısı Dünya’ya benzer. Venüs, diğer gezegenlerin tersi yönünde, yani saat yönünde dönen iki gezegenden biridir. Canlı ışıltısı nedeniyle Venüs takdire şayan bir algı oluşturur.

Dünya

Üçüncü gezegen olan Dünya’mız üçte ikisinin okyanusla kaplı bir su dünyasıdır. Hayatı barındırdığı bilinen tek gezegendir. Dünyanın atmosferi, yaşamı sürdürmeyi sağlayan azot ve oksijen bakımından zengindir.

Dünya, adını Roma ya da Yunan mitolojisinden almayan tek gezegendir. İngilizcedeki “Dünya” anlamına gelen “Earth” sözcüğünün tam olarak nereden geldiği bilinmemektedir; ancak kökenlerinin Eski İngilizce ve Germenceye dayandığı düşünülmektedir

Roma mitolojisinde toprak tanrısına baktığımızda ise karşımıza Tellus çıkmaktadır. Bu sebeple Roma Mitolojisi’nden türetilen bazı sözcüklerde Dünya için Terra kelimesinin kullanıldığını görebiliriz. Yunan Mitolojisi’nde ise karşılığı Gaia’dır ve bazı dil ve inanışlarda Dünya’dan Gaia olarak bahsedilmektedir.

Bu arada Satürn ile ilgili eğlenceli detay ise; mitolojiye göre Satürn yani Kronos, Gaia ile Uranüs‘ün çocuğudur. Bir de Türkçe kökenine bakalım. Dünya kelimesinin kökeni Farsçadaki donyâ ve Arapçadaki dunyā sözcüklerine dayanmaktadır.

Mars

Dördüncü gezegen olan Mars, soğuk ve tozlu bir yer. Demir oksit olan bu toz, gezegene kırmızımsı rengini verir. Mısırlılar “Kırmızı olan” olarak adlandırıyorlar. Ayrıca, aynı nedenden dolayı Romalılar, Roma savaş tanrısı olan Mars’ın ismini bu gezegene veriyorlar.

Bilim insanları, bugün soğuk ve çöl benzeri olsa da, bir zamanlar Mars’ın ıslak ve sıcak olduğunu düşünüyorlar. Venüs gibi, Mars da çıplak gözle kolayca görülebilir. İlk teleskopik gözlemler, tahmin edebileceğiniz gibi, Galileo Galilei tarafından 1610’da yapıldı. Mars, Phobos ve Deimos adında iki uyduya sahip.

Jüpiter

Beşinci gezegen olan Jüpiter, Güneş sistemimizdeki en büyük gezegendir. Çoğunlukla gazdan -hidrojen ve helyum- oluşur. Bu yüzden gaz devi olarak da adlandırılır.

İlk detaylı gözlemler Galileo tarafından yapılmış ve gece gökyüzündeki en parlak üçüncü nesne olmasına rağmen antik çağlardan beri sadece kabaca incelenmiştir.

Büyüklüğünden dolayı Jüpiter, tüm gezegenlerin Kralı olarak kabul edilir. Ve ismini tüm Antik Roma Tanrılarının Kralı olan Jüpiter’ den alır.

Satürn

Altıncı gezegen olan Satürn, halkaları ile bilinir. Bu halkalar buzlardan ve kayalardan meydana gelir. Jüpiter gibi, Satürn de muazzam bir gaz topudur. Yoğunluğu o kadar düşüktür ki bir kova su içinde yüzebilir!

Ancak, en önemli özelliği numinous halkalarıyla bilinmesidir. Satürn çıplak gözle görülebilen beşinci gezegendir. Gezegen, ismini Roma tarım ve zenginlik tanrısı Satürn’den alır.

Uranüs

Yedinci gezegen olan Uranüs biraz gariptir. Ekvatoru, yörüngesine neredeyse dik açı yapan tek dev gezegendir. Yani ilk bakışta yan duran bir gezegen diyebiliriz.

Uranüs, bir Roma Tanrısı değil, bir Yunan Tanrısı’dır. Yunan mitolojisinde, Cennetin Tanrısı olarak bilinir. Bilinen en eski üstün tanrılardandır. Uranüs, Tanrı Gaia’nın hem çocuğu, hem de eşidir. Uranüs’ün renkleri Dünya’mızın gökyüzü renklerini anımsattığı için adını, “kozmik bir güce” sahip olduğu inanılan Tanrı Uranüs’ten almıştır.

Neptün

Sekizinci gezegen olan Neptün, bazen ses hızından daha hızlı olan kuvvetli rüzgarlarıyla tanınır. Neptün, tespit edilmeden önce matematik kullanarak var olduğu tahmin edilen ilk gezegendir.

Dünya’ya olan mesafesinden dolayı Neptün çıplak gözle Dünya’dan görülemeyecek diğer bir gezegendir. Aslında, bir teleskopla keşfedilmekten çok, matematiksel olarak (John Adams ve Urbain Le Verrier tarafından) tahmin edilen ilk gezegendir.

Tahmini, 1846’da Johann Galle tarafından teleskopla gözlemlendikten sonra doğrulandı. Galle, bu gezegene tahminde bulunan Le Verrier’in adını vermeyi amaçlıyordu. Ancak Uluslararası Astronomi Topluluğu, gezegenin ismini Roma Su ve Deniz Tanrısı’ndan almasına karar verdi.

Kaynakça: İmmibBilisim, Wikipedia, Uzaykasifi, Bilimvetekno, Bilgihanem, Astronomievi

The post Gezegen İsimleri Nereden Geliyor? appeared first on Halil Durmus.

Yeryüzünün en yüksek tepesi olan Everest, Himalaya dağlarının sekiz bin metreyi aşan on dört doruğu içinde en heybetlisidir. Bu tepe, Nepal ile Tibet’i ayıran sınırı çizer. Dondurucu soğuk, doğal engeller ve altı bin metrenin üstünde havanın, solunum maskesi kullanmayı gerektirecek kadar seyreltik olması gibi nedenlerle tırmanılması çok güç olan bu tepe, bugüne kadar birçok dağcının hayatına mal olmuştur. Nihayet 29 Mayıs 1953’te Yeni Zelanda’lı dağcı Edmond Hillary, kılavuzu ve taşıyıcısı Nepal’li Tinsing’in eşliğinde Everest’in doruğuna ulaşabildi. Everest bir İngiliz coğrafyacısının adıdır; 19. Yüzyıl’da pek iyi bilinmeyen ve “Dünyanın Çatısı” diye adlandırılan bu bölgenin tam ve doğru bir haritasının yapılmasında büyük katkıları olan bu coğrafyacının adı, bu tepeye verilmiştir.

Dünya Üzerindeki En Yüksek Dağ

Everest, her bir tırmanıcı için 8848,43 metre yüksekliğinde bulunan bir hayaldir, buna rağmen şüphesiz ki Everest, dünya üzerinde bulunan en zorlu ve en ölümcül dağdır. Evet, Everest gezegenimizdeki en yüksek yerdir ve her ülkeden her bir çocuk, bu ünlü dağın zirvesi hakkında bilgi sahibidir. Fakat Everest’in keşfi ve Everest’e tırmanan kişiler ile ilgili olan gerçek hikâyeler, ne yazık ki insanlar tarafından pek bilinmemektedir. Üzerinde bulunan buzulların hareketlerinden dolayı piramide benzeyen bir forma sahip olan Everest, iki Asya ülkesi olan Çin ve Nepal arasındaki sınırda yükselmektedir.

Everest Dağı’na Tırmanmak Ne Kadar Zaman Almaktadır?

Dünyanın çatısına tırmanmak, dağın resmedilmeye değer karlarla kaplı olan yamaçlarında bir kaç gün boyunca yürümek anlamına gelmez. Deneyimsiz kişiler için ve herhangi bir hastalığın minimum bir riskine bile sahip olan kişiler için, ortalama yüksekliğe alışma dönemi (ana kamp – rakım 5100 metre) bazı durumlarda 30-40 güne kadar olabilir, vücudunuz oksijen eksikliğine ve mevcut hava basıncına alışana dek etrafınız tüm bir ay boyunca Sherpalarla ve takım arkadaşlarınızla birlikte çevrili olacaktır. Sadece bu yolla tırmanmaya devam edebilirsiniz.

Turistik bir rota söz konusu ise tüm bir tırmanışın ortalaması, Katmandu’ya varışınızdan itibaren dünyanın en yüksek noktasına çıkana kadar yaklaşık 60 gündür. Bir dağcı hazır olduğu zaman, ana kamptan zirveye olan yolculuk yaklaşık olarak 7 gün sürmektedir. Zirveye ulaşıldıktan sonra bu dağcının ana kampa inmesi için toplamda 5 güne ihtiyacı vardır.

Everest’e Tırmanmanın Bedeli Ne Kadardır?

Hepimizin bildiği gibi yüksek irtifalar çıkmak tamamen öde ve oyun oyna tarzındadır ve şunu bilmelisiniz ki dağcılık için fiziksel olarak hazır olmak tek başına yeterli değildir, bununla birlikte ücret ödemek için hazır olmanız gereklidir. Eğer tek başınıza giderseniz bunun ücreti yaklaşık olarak 30 bin $ olur. Seyahat şirketleri rehberli seferler sunmaktadır, bu hizmetin bedeli ise yaklaşın 60 bin $’dır. Telefon ve İnternet erişimini içerisinde barındıran VIP seferler ise 90 bin $’ı bulan yüksek rakamlardan oluşmaktadır. Genel olarak bu, paketin içerisinde bulunan servislerin sayısına ve kalitesine, buna ek olarak da rehbere bağlı olmaktadır.

Buna rağmen çalışmak için rehberinizi ve şirketinizi seçerken, sadece fiyatı ve sağlayıcının adını seçmemek oldukça önemlidir. Uçuşların da bunlara dâhil olduğunu araştırmak ve görmek, her zaman daha iyi bir yöntemdir. Ayrıca Sherpa hizmetinin (Arzı çok az insan kaynağı) dâhil olup olmadığını da görmeniz, tavsiye edilen şeyler arasındadır. Çünkü bazen ana kamp alanında bulunduğunuz zaman Sherpalara da ücret ödemek zorunda kalırsınız, böylece beklenmedik sürprizlerden kaçınmak için mutlaka detaylara göz atmak her zaman daha iyidir.

Neden Bu Kadar Pahalı?

Nepal hükümeti, Everest’e tırmanmak isteyen yabancıları zorunlu bir ücrete tabi tutmaktadır. Tırmanış grubuna ve zaman aralığına bağlı olarak bu ücret 11000$’dan 25000$’a kadar çeşitlilik gösterebilmektedir.

Everest Dağına Tırmanan İlk Kişi

Dünyanın en yüksek noktasında bulunan ilk kişinin Edmund Hillary olmasında rağmen, kendisinden önce birçok kişi Everest’e tırmanmak için denemelerde bulunmuştur. 20. Yüzyıla geri dönersek Everest dağının yeni kurulan komitesinin özel seferleri en uygun yolları keşfetmektedir ve bu seferin üyeleri, yerel halka göre “kutsal dağ” olan Everest’e ayak basan ilk kişilerdir. Ve yine, birbirinden tamamen farklı iki insan olan Yeni Zelandalı Sir Edmund Hillary ve Nepalli dağcı Tenzing Norgay, güney yolu üzerinde tırmanarak ortaklaşa ilerlemişlerdir. Ve nihayet tarih boyunca insan adımına şahit olmamış bir konuma ayak basmışlardır.

Evereste Çıkan İlk Türk

Ali Nasuh Mahruki, 1995 yılında Everest’e de tırmanarak “Everest’e tırmanan ilk Türk” ünvanını almıştır. Ali Nasuh Mahruki aynı zamanda dünyanın çıkılması en zor dağı K2 dağına tırmanan da ilk Türk’tür. Bu tırmanışını 2001 yılında gerçekleştirmiştir.

Evereste Çıkan İlk Türk Kadın

Zirveye ulaşanlardan Eylem Elif Maviş, Everest’in zirvesine Türkiye’den ulaşan ilk kadın dağcı oldu. 2006 Everest Türkiye Takımı, sınırları zorlayarak 8 bin 850 metrelik zirveye çıktı.

Kaynakça: Wikipedia, TarihiOlaylar, Britannica, TheHustle, Bianet,

The post Everest Tepesi appeared first on Halil Durmus.

Salgına neden olan coronavirüs başlangıçta kulağımıza tanıdık gelmemiş olsa da aslında pek çok kişinin bu virüsün daha hafif türleri ile daha önce karşılaşmış olması muhtemel.

Çünkü bu virüsün dört türü yaygın soğuk algınlığı vakalarının yaklaşık beşte birinin sorumlusu. Coronavirüsler hem insanlarda hem hayvanlarda bulunabilen büyük bir virüs ailesinin bir parçası. Bazıları insanları enfekte edebiliyor ve yaygın olarak basit bir soğuk algınlığına ya da MERS (Orta doğu solunum sendromu) ve SARS (Ciddi akut solunum sendromu) gibi çok ciddi hastalıklara neden olabiliyor.

Covid-19 bir RNA Virüsü

Coronavirüsler zarflı ve tek iplikli RNA virüsleridir, yani genetik materyalleri bir RNA ipliğinden oluşur ve her viral partikül bir protein zarfına sarılıdır. Bütün virüsler konakçılarını enfekte ederken temelde aynı yolu izler. Bir hücreyi istila eden virüs, o hücrenin bazı bileşenlerini kullanarak kendisini kopyalar, daha sonra da kopyaları diğer hücreleri enfekte eder. Ancak RNA virüslerinin farklı bir özelliği vardır. Bu virüsler, RNA replikasyonu sürecinde, tipik olarak hücrelerin DNA kopyalarken kullandığı hata düzeltme mekanizmalarına sahip olmadıkları için replikasyon sırasında ortaya çıkan hataları düzeltemezler. Bununla birlikte, coronavirüsler RNA virüsleri içerisinde 30.000 bazla en uzun genoma sahip virüs grubudur. Replikasyon sırasında hata düzeltme yeteneğinden mahrum olan bu patojenlerin kopyaladıkları baz miktarı arttıkça hata yapma olasılıkları da artıyor. Dolayısıyla her hata beraberinde yeni bir mutasyonu getiriyor. Bu mutasyonların bazıları da virüse yeni hücre tiplerini, hatta yeni türleri enfekte etme yeteneği gibi yeni özellikler sağlayabiliyor.

Bir coronavirüs dört yapısal proteinden oluşur: nükleokapsid,
zarf, zar ve çubuksu çıkıntılar (dikenler). Bu çıkıntılara Latincede
taç anlamına gelen “corona” adı verildiğinden bu virüslere coronavirus (taçlı virüs) denir. Nükleokapsid, zarf ve zar proteinleri
tarafından oluşturulan küreye benzer bir yapının içinde, genetik
materyali bulundurur. Dikensi çıkıntılar ise virüsün enfekte edebileceği hücreleri belirler ve hücrelerdeki almaçlara bağlanır.

ACE2 Almacı Giriş Kapısı

Coronavirüsler, enfekte kişiler nefes alıp verdiklerinde, öksürdüklerinde veya hapşırdıklarında dışarı attıkları damlacıklar yoluyla insandan insana bulaşabilir. Tipik bir cerrahi maske bu damlacıklarda bulunan viral partiküllerin geçişini engelleyemez ancak elleri yıkamak; sık dokunulan yüzeyleri ve nesneleri dezenfekte etmek ve yüze, göze ve ağıza dokunmaktan kaçınmak gibi basit önlemler enfeksiyon riskini büyük ölçüde azaltabilir.

Hafif soğuk algınlığına neden olan coronavirüsler öncelikle üst solunum yolunu (burun ve boğaz) enfekte ederken. Daha ciddi hastalıklara neden olan coronavirüsler alt solunum yolunu (akciğerler) enfekte ederek zatürreye neden olurlar. SARS virüsü hücrede ACE2 (anjiyotensin dönüştürücü enzim-2) adı verilen almaca, MERS virüsü ise DPP4 (dipeptidil peptidaz-4) adı verilen almaca bağlanır. Her iki almaç da başta akciğer hücreleri olmak üzere vücudun farklı yerlerindeki hücrelerde bulunur.

Yapılan analizler Covid-19’a neden olan coronavirüsün de SARS gibi hücrelerin ACE2 almacına bağlandığını gösterdi. Diğer yandan aynı almaca bağlanan örneğin NL63 adı verilen bir insan coronavirüsü sadece üst solunum yolu enfeksiyonuna neden olurken, SARS ve Covid-19 coronavirüsleri alt solunum yollarını enfekte ediyor. İlginç olan başka bir nokta ise ACE2 almacının kalp hücrelerinde de yoğun olarak bulunmasına rağmen coronavirüsün kalp hücrelerini enfekte etmemesi. Güney Afrika’daki Western Cape Üniversitesinden moleküler biyolog Burtram Fielding, virüsün hücrelere bağlanmasında başka almaçların da rol oynadığından şüphelendiğini söylüyor.

Coronavirüslerin bir başka önemli özelliği,

Yardımcı proteinleri sayesinde konağın doğuştan gelen bağışıklık tepkisinden kaçabilmesi. Bağışıklık hücreleri vücutta bir patojen tespit ettiğinde, patojenin çoğalmasını önleyen, patojenin protein sentezini durduran ve patojenin ölümünü tetikleyen interferon isimli proteinlerin salınmasıyla bağışıklık yanıtı başlar. Ancak bağışıklık sisteminin yanıtı ve tüm bu süreç, konakçı yani virüsün enfekte ettiği kişi için zararlı da olabilir. Çünkü bağışıklık yanıtı bazen vücudun sağlıklı hücrelerine karşı olup otoimmün hastalıklara yol açabiliyor. Bu, biraz da virüsün ne kadar virülan olduğu, yani virüsün ne kadar yıkıcı bir bağışıklık tepkisine yol açtığıyla da ilgili olabilir. Dolayısıyla, bağışıklık sisteminin tepkisi vücudu korumak yerine vücuda zarar da verebilir. Bu yüzden bir virüs salgınında kişinin diğer sağlık sorunları da önem kazanır.

Coronavirüs bir yüzeyde ne kadar hayatta kalabilir?

Yeni bir çalışma Covid-19’a neden olan coronavirüsün cansız nesneler üzerinde bir haftadan bile daha uzun süre hayatta kalabileceğini gösterdi. ABD Salgın Hastalıklar Kontrol ve Önleme Merkezine göre, şimdiye kadar belirli bir yüzeye veya nesneye dokunduktan sonra eller ağza, buruna veya gözlere sürüldüğünde coronavirüsün bulaşıp bulaşmayacağı bilinmiyordu. Bilim insanları Covid-19 virüsü hakkında çok fazla bilgiye sahip olmadıklarından bu soruya MERS ve SARS’a neden olan coronavirüsler üzerinde araştırma yaparak cevap bulmaya çalıştı.

Daha önce yapılmış çalışmaları inceleyen araştırmacılar, 22 çalışmada, insanda hastalığa neden olan mikroorganizmaların oda sıcaklığında, birçok yüzeyde 9 güne kadar canlı kalabildiğini buldular.

Araştırmacılar coronavirüs ailesine ait virüslerin ise alüminyum, ahşap, kağıt, plastik ve cam gibi değişik malzemeler üzerinde en fazla 4 ila 5 gün canlı kalabileceğini söylüyor. Greifswald Üniversitesi Hastanesinden doktor Günter Kampf, düşük sıcaklık ve yüksek nemin bu virüslerin yaşam sürelerini uzattığını söylüyor.

Araştırma ekibindekiler, coronovirüsün yayılmasını önlemek için hastanelerde her türlü yüzeyin çok dikkatli bir şekilde sodyumklorit, hidrojenperoksit veya etanol içeren çözeltilerle dezenfekte edilmesini öneriyor. WHO da bu önerilen yöntemlerin özellikle MERS ve SARS virüsleri için çok etkili olduğunun altını çiziyor. Araştırmacılar bu yöntemlerin Covid-19 virüsü için de geçerli olacağını vurguluyor.

Hanover Leibniz Üniversitesinden virolog Eike Steinmann farklı coronovirüs türlerini incelediklerinde benzer sonuçlar elde ettiklerini söylüyor.

Araştırma ekibi inceledikleri virüsler arasında Covid-19 virüsünün olmadığını bu nedenle de kontamine olmuş bir yüzeyle temas sonrasında bulaşma olup olmadığı konusunda veriye sahip olmadıklarını belirtiyor. Covid-19 virüsünün ne kadar tehdit edici olduğu düşünülürse elleri sık sık yıkamak ve ortak kullanım alanlarının temizliğine özen göstermek büyük önem taşıyor.

Kaynakça: Businessinsider, BilimveTeknik, Sciencealert, Scientificamerican, Who, Livescience, NewScientist, Wikipedia

The post Küresel Kabus: Covid-19 appeared first on Halil Durmus.

16. yüzyıl astronomları dünyanın, evrenin merkezi olduğunu yıldız ve gezegenlerin onun etrafında döndüğünü ileri sürüyorlardı.

19 Şubat 1473’te Polonya’da dünyaya gelen Copernicus (Kopernik) önce kendi memleketinde, sonra İtalya’da öğrenim gördü ve İtalya’ya yerleşerek kendini astronomiye verdi. Dünyanın da diğer gezegenler gibi güneşin çevresinde döndüğünü keşfeden bu bilim adamı, 1515’te araştırmalarının sonuçlarını “Gök Cisimlerinin Devirleri ” adlı büyük eserinde ortaya koydu. Yıldızların hareketi bu eserde ilk defa sade bir şekilde ele almıştı. Ancak bu, o zamanın inanışlarını altüst eden bir eser olduğundan yayınlamaya cesaret edemedi. Kırk yıl kadar sonra, 1543’te artık hayatının son anlarının yaklaştığını hissedince eserini öğrencilerinden Rheticus’a emanet ederek, ölümünden sonra yayınlanmasını istedi.

Nürnberg’de basılan kitap, ilk çıktığı andan itibaren büyük bir tepkiyle karşılandı, Astronomlar, başka bilginler, bilhassa din adamları dünyanın evrenin merkezi olmadığı, diğer gezegenler gibi bir gezegen olduğu fikrini bir türlü kabul edemiyordu. Böylece Copernicus’un sistemi, o zaman bir kenara bırakıldı.

Fakat aynı konu yüzyıl sonra Galileo tarafından ele alındı ve onun da başına işler açtı. Ama sonunda kabul edildi.

Ocak 08 : Dünya Dönüş Günü, ve Dünya dönüyor dönüyor dönüyor !

Hepimiz dünyamızın kendi etrafında döndüğünü çok iyi biliyoruz. Hem de inanılmaz bir hızla. Gezegenin tam bir dönüşü tamamlamak için 24 saat sürüyor ve dönmesi nedeniyle, gece ve gündüzleri yaşıyoruz. İnsanların hayatta kaldığı tek gezegen olan Dünya kendi ekseni etrafında dönmeye de devam edecek. Dünya’nın Dönme Günü, 1851’de Dünya’nın kendi ekseni üzerinde döndüğünü gösteren Fransız Fizikçi Leon Foucault’u kutlamak için düzenlenmiştir.

Dünya’nın dönüş hızı, günden güne ve yıldan yıla değişebilir ama gene de her sene 8 Ocak günü Dünya’nın Dönme Günü olarak kutluyoruz ve Foucault’u onurlandırıyoruz.

Bu da aynı gün oldu:

• 1971 : Dünyanın en büyük “atom zerrecikleri hızlandırıcısı”nın yapılmasına Cenevre’de karar verildi.

Kaynakça: Wikipedia

Jacques Gabalda ve Rene Beaulieu, “Copernicus: Dünya Dönüyor”, Geçmişteki Önemli Olaylar (İstanbul: Baskan Yayınları, 1981), 1: 29.

The post 19 Şubat 1473: Copernicus: “Dünya Dönüyor” appeared first on Halil Durmus.